Kasık Ağrısı ve Kronik Pelvik Ağrı

Kasık ağrısı (pelvik ağrı), göbeğin altında, iki kalça kemiği arasındaki bölgede hissedilen ağrıdır. Kadınlarda çok sık görülen bir şikâyettir ve kaynağı üreme organları, idrar yolları, bağırsaklar, kaslar ya da sinirler olabilir. Ağrının ne zaman ve nasıl başladığı, ne kadar sürdüğü ve eşlik eden belirtiler, nedeni bulmada en önemli ipuçlarıdır.

Kasık ağrıları genel olarak iki gruba ayrılır: aniden başlayan akut ağrı ve 6 aydan uzun süren kronik pelvik ağrı.

Akut kasık ağrısının nedenleri

Jinekolojik nedenler

• Dış gebelik (ektopik gebelik): Gebeliğin rahim dışında, çoğunlukla tüpte yerleşmesidir.
• Düşük: Gebeliğin erken haftalarında ağrı ve kanamayla kendini gösterebilir.
• Over torsiyonu: Yumurtalığın, çoğunlukla bir kist nedeniyle kendi etrafında dönmesi ve kanlanmasının bozulmasıdır.
• Kist patlaması veya kist içine kanama: Yumurtalık kistinin patlaması ya da içine kanaması ani ağrıya yol açabilir.
• Pelvik inflamatuvar hastalık (PİH): Rahim, tüpler ve yumurtalıkların, çoğunlukla cinsel yolla bulaşan bakterilere bağlı enfeksiyonudur. Tedavi edilmezse apseye ve ileride kısırlığa neden olabilir.
• Yumurtlama ağrısı: Döngünün ortasında hissedilen, genellikle hafif ve kısa süreli ağrıdır.
• Adet sancısı ve miyomlara bağlı ağrılar

Jinekoloji dışı nedenler

• Apandisit
• İdrar yolu enfeksiyonu ve böbrek taşı
• Bağırsak enfeksiyonları, kabızlık ve divertikülit (bağırsak duvarındaki keseciklerin iltihabı)
• Kasık fıtığı

Acil değerlendirme gerektiren durumlar

Bazı kasık ağrıları saatler içinde müdahale gerektirebilir. Aşağıdaki durumlardan şüphelendiğinizde vakit kaybetmeden acil servise başvurun.

Dış gebelik

Adet gecikmesi ya da pozitif gebelik testiyle birlikte kasık ağrısı ve vajinal kanama (lekelenme de olabilir) varsa dış gebelik akla gelmelidir. Tüp yırtılırsa karın içine kanama olabilir; bu durumda şiddetli ağrı, baş dönmesi, bayılma, soğuk terleme ve omuz ucunda ağrı görülebilir. Spiral kullanıyor olmanız ya da tüplerinizin bağlı olması, gebelik olursa dış gebelik olasılığını ortadan kaldırmaz. Erken tanı konduğunda dış gebelik çoğu zaman ilaçla ya da kapalı (laparoskopik) ameliyatla tedavi edilebilir.

Over torsiyonu

Genellikle aniden başlayan, tek taraflı, şiddetli ve kramp tarzında bir ağrıdır; sıklıkla bulantı ve kusma eşlik eder. Yumurtalığın kanlanması bozulduğu için hızlı tanı ve cerrahi müdahale, yumurtalığın korunabilmesi açısından önemlidir. Çoğu zaman kapalı ameliyatla yumurtalık döndüğü yönün tersine çevrilerek düzeltilir.

Apandisit

Ağrı çoğunlukla göbek çevresinde başlar, saatler içinde sağ alt karına yerleşir. İştahsızlık, bulantı ve hafif ateş eşlik edebilir; yürümek ve öksürmek ağrıyı artırır. Apandisit gebelikte de görülebilir ve belirtileri farklı olabilir.

Enfeksiyon ve apse

Ateş, titreme, kötü kokulu akıntı ve giderek artan kasık ağrısı pelvik enfeksiyon ya da apse belirtisi olabilir. Bu durumda gecikmeden tedaviye başlanması önemlidir.

Önemli: Şiddetli kasık ağrısıyla birlikte bayılma, baş dönmesi, çarpıntı, soğuk terleme ya da yüksek ateş varsa beklemeden 112’yi arayın veya en yakın acil servise başvurun.

Kronik pelvik ağrı

6 aydan uzun süren, adetle ilişkili olan ya da olmayan kasık ağrısıdır. Çoğu zaman tek bir nedene bağlı değildir; birden fazla etken bir arada bulunabilir. Sık görülen nedenler şunlardır:

• Endometriozis (çikolata kisti) ve adenomiyozis: Adetle artan ağrı, ilişki sırasında ağrı ve bazen gebe kalmada güçlükle ilişkili olabilir.
• Yapışıklıklar: Geçirilmiş ameliyat ya da enfeksiyonlardan sonra organlar arasında oluşabilir.
• Kronik pelvik enfeksiyon ve miyomlar
• Mesane kaynaklı ağrı (mesane ağrı sendromu, interstisyel sistit)
• İrritabl bağırsak sendromu: Ağrı, şişkinlik ve dışkılama alışkanlığında değişiklikle seyreder.
• Pelvik taban kaslarına ve sinirlere bağlı ağrılar

Uzun süren ağrı, zamanla sinir sisteminin ağrıya daha duyarlı hale gelmesine yol açabilir. Uyku bozukluğu, kaygı ve depresyon da ağrıyı artırabilir. Bu, ağrının hayal ürünü olduğu anlamına gelmez; tedavinin bu etkenleri de kapsaması gerektiğini gösterir.

Tanı nasıl konur?

• Ayrıntılı öykü: Ağrının yeri, niteliği, adet döngüsüyle ilişkisi, cinsel ilişki, idrar yapma ve dışkılamayla bağlantısı sorulur. Kronik ağrıda birkaç haftalık bir ağrı günlüğü çok yardımcı olur.
• Gebelik testi: Doğurganlık çağındaki kadınlarda akut ağrıda ilk basamaklardan biridir.
• Jinekolojik muayene ve vajinal ultrason
• Kan ve idrar tahlilleri, gerekirse cinsel yolla bulaşan enfeksiyon testleri
• Bilgisayarlı tomografi (BT) veya manyetik rezonans (MR): Gerekli görülen durumlarda
• Tanısal laparoskopi: Diğer yöntemlerle neden bulunamayan ya da endometriozis düşünülen seçilmiş hastalarda, kapalı ameliyatla karın içine bakılarak tanı konabilir ve gerekirse aynı seansta tedavi yapılabilir.

Tedavi yaklaşımı

Akut ağrıda tedavi nedene yöneliktir: Enfeksiyonda antibiyotik, torsiyonda ya da ciddi kanaması olan kistte cerrahi, dış gebelikte ise ilaç veya cerrahi tedavi uygulanabilir.

Kronik ağrıda amaç, ağrıyı azaltmak ve günlük yaşamı yeniden kolaylaştırmaktır. Tedavi kişiye özel planlanır ve çoğu zaman birkaç yöntem birlikte kullanılır:

• Ağrı kesiciler ve gerekirse sinir kaynaklı ağrıda etkili ilaçlar
• Adetle ilişkili ağrılarda hormonal tedaviler
• Pelvik taban fizyoterapisi
• Psikolojik destek, stres yönetimi ve bilişsel davranışçı terapi
• Belirli bir neden bulunduğunda (endometriozis, yapışıklık, kist, miyom gibi) cerrahi tedavi
• Gerektiğinde üroloji, gastroenteroloji, fizik tedavi ve ağrı (algoloji) uzmanlarıyla birlikte çalışma

İlaçların türü ve kullanım şekli muayene sonrası doktorunuz tarafından belirlenmelidir.

Ne zaman doktora başvurmalı?

Hemen acil servise başvurun:

• Ani başlayan, dayanılmaz ya da giderek artan kasık ağrısı
• Adet gecikmesi veya pozitif gebelik testiyle birlikte ağrı ya da kanama
• Ağrıyla birlikte bayılma, baş dönmesi, soğuk terleme veya omuz ucu ağrısı
• Ağrıyla birlikte yüksek ateş, titreme ya da durmayan kusma
• Gebelikte şiddetli karın ağrısı

Randevu alarak değerlendirilin:

• Birkaç haftadır süren ya da tekrarlayan kasık ağrısı
• Ağrı kesicilere yanıt vermeyen ya da okulunuzu, işinizi etkileyen adet sancısı
• Cinsel ilişki sırasında ağrı
• Adet düzeninizde değişiklik, anormal akıntı ya da idrar yaparken yanmayla birlikte ağrı